सोशल मीडियावर पोस्ट करत चाकणकरांची माहिती; ‘महाराष्ट्र एपस्टीन फाइल्स’ चित्रपटातील कथित साधर्म्य असलेल्या व्यक्तिरेखेमुळे विषय चर्चेत
मुंबई/पुणे, दि. १५ : राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या नेत्या रुपाली चाकणकर यांनी आपल्या नावासह छायाचित्र, वैयक्तिक ओळख आणि स्वतःला सादर करण्याच्या विशिष्ट शैलीच्या वापराबाबत कडक भूमिका जाहीर केली आहे. या संदर्भात ट्रेडमार्क नोंदणी केल्याची माहिती त्यांनी समाजमाध्यमांवरील पोस्टद्वारे दिली. पूर्वपरवानगी न घेता या ओळखीचा व्यावसायिक किंवा वैयक्तिक फायद्यासाठी वापर केल्यास संबंधितांविरुद्ध कायदेशीर कारवाई केली जाईल, असा इशाराही त्यांनी दिला आहे.
चाकणकर यांच्या म्हणण्यानुसार, त्यांच्या नावाचा, छायाचित्राचा किंवा व्यक्तिमत्त्वाशी संबंधित विशिष्ट शैलीचा वापर करून कोणतेही साहित्य तयार करणे, वापरणे अथवा प्रसिद्ध करणे यासाठी त्यांची आधी संमती घेणे आवश्यक आहे. या नियमात छायाचित्रे, चित्रफिती, चित्रपट, ध्वनिचित्रफिती, जाहिरात साहित्य आणि अन्य प्रचारात्मक सामग्रीचा समावेश असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
परवानगीशिवाय वापर केल्यास कायदेशीर कारवाईचा इशारा
रुपाली चाकणकर यांनी समाजमाध्यमांवर केलेल्या पोस्टमध्ये म्हटले आहे,
“माझे नाव,माझा फोटो,माझी ओळख,माझी वैयक्तिक शैली आणि स्वतःला सादर करण्याची माझी विशिष्ट पद्धत यासंदर्भात ट्रेडमार्क नोंदणी करण्यात आलेली आहे. माझ्या पूर्वपरवानगीशिवाय कोणीही माझे नाव, फोटो,ओळख किंवा माझ्या विशिष्ट शैलीचा स्वतःच्या फायद्यासाठी किंवा व्यावसायिक कारणासाठी कोणत्याही प्रकारचे फोटो,व्हिडिओ, फिल्म,रील,टीझर,प्रमोशन किंवा इतर कोणतेही साहित्य तयार करण्यासाठी,वापरण्यासाठी किंवा प्रसिद्ध करण्यासाठी वापर केल्यास,अशा व्यक्तीविरुद्ध कायद्यानुसार कठोर कारवाई करण्यात येईल.असे आक्षेपार्ह किंवा बेकायदेशीर साहित्य जप्त करण्याची मागणी केली जाईल आणि संबंधित व्यक्तीला फौजदारी तसेच दिवाणी कायदेशीर कारवाईला व शिक्षेला सामोरे जावे लागेल.”
या पोस्टमधून त्यांनी संबंधित साहित्य जप्त करण्याची मागणी करण्याबरोबरच दोषींविरोधात दिवाणी आणि फौजदारी स्वरूपाची कायदेशीर पावले उचलण्याचा इशारा दिला आहे. त्यांच्या नावाचा किंवा व्यक्तिमत्त्वाशी साधर्म्य असलेल्या प्रतिमेचा वापर करून व्यावसायिक फायदा घेण्याचा प्रयत्न झाल्यास त्याला विरोध केला जाईल, अशी त्यांची भूमिका आहे.
‘महाराष्ट्र एपस्टीन फाइल्स’ चित्रपटाच्या पार्श्वभूमीवर चर्चा
दरम्यान, दिग्दर्शक स्वरूप सावंत यांचा ‘महाराष्ट्र एपस्टीन फाइल्स’ हा चित्रपट लवकरच प्रदर्शित होणार असल्याच्या पार्श्वभूमीवर चाकणकर यांच्या ट्रेडमार्क नोंदणीची चर्चा सुरू झाली आहे. या चित्रपटातील एका व्यक्तिरेखेचे रुपाली चाकणकर यांच्याशी साधर्म्य असल्याचे सांगितले जात आहे. मात्र, उपलब्ध माहितीतून त्या व्यक्तिरेखेचे स्वरूप किंवा चाकणकर यांच्या पोस्टचा चित्रपटाशी थेट संबंध असल्याचे निश्चित होत नाही.
चाकणकर यांनी आपल्या पोस्टमध्ये चित्रपटाचा किंवा कोणत्याही विशिष्ट निर्मितीचा थेट उल्लेख केलेला नाही. त्यांनी सर्वसाधारणपणे आपल्या नावाचा, छायाचित्राचा आणि व्यक्तिमत्त्वाशी संबंधित शैलीचा अनधिकृत वापर टाळण्याचे आवाहन केले आहे.
त्यामुळे ट्रेडमार्क नोंदणीच्या दाव्याबरोबरच तिची व्याप्ती आणि प्रत्यक्ष वापरासंबंधीचे नियम याकडेही लक्ष वेधले जात आहे. संबंधित नोंदणीचे तपशील आणि तिचे कायदेशीर संरक्षण नेमक्या कोणत्या बाबींना लागू होते, हे अधिकृत नोंदणी अभिलेखांच्या आधारे स्पष्ट होऊ शकेल.

