९.६६० किलोमीटरचा चारपदरी मार्ग; १,०२०.५० कोटींच्या प्रकल्पासाठी शासकीय जमीन विनाभोगवटा मूल्य हस्तांतरित होणार
सोलापूर, दि. १ : सोलापूर शहरातून जाणाऱ्या राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ६५ वरील वाहतूक कोंडी कमी करण्याच्या दृष्टीने महत्त्वाचा निर्णय घेण्यात आला आहे. जुना पुणे नाका ते बोरामणी नाका या मार्गावर प्रस्तावित चारपदरी उन्नत मार्गिकेला आवश्यक निकडीचा सार्वजनिक प्रकल्प म्हणून मान्यता देण्याचा निर्णय राज्य मंत्रिमंडळाने घेतला आहे. त्यामुळे प्रकल्पासाठी आवश्यक शासकीय जमीन भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाला उपलब्ध करून देण्याची प्रक्रिया सुलभ होणार असून, या महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधा प्रकल्पाच्या अंमलबजावणीला गती मिळण्याची शक्यता आहे.
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या मंत्रिमंडळ बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला. प्रकल्पासाठी विविध शासकीय विभागांच्या ताब्यात असलेली जमीन कोणतेही भोगवटा मूल्य न आकारता भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाकडे हस्तांतरित करण्यासही मान्यता देण्यात आली आहे.
९.६६० किलोमीटरचा उन्नत मार्ग
जुना पुणे नाका ते बोरामणी नाका या दरम्यान सुमारे ९.६६० किलोमीटर लांबीची चारपदरी उन्नत मार्गिका उभारण्यात येणार आहे. या प्रकल्पात आवश्यक ठिकाणी सेवा रस्ते आणि पोचमार्गांचाही समावेश करण्यात आला आहे.
प्रस्तावित मार्गावर सहा उतार-चढाव मार्गिका (रॅम्प) आणि तीन छोटे पूल उभारण्याचे नियोजन आहे. संपूर्ण प्रकल्पाची अंदाजित किंमत १,०२०.५० कोटी रुपये आहे.
राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ६५ सोलापूर शहरातून जात असल्याने या मार्गावर स्थानिक वाहतुकीसोबतच जिल्ह्याबाहेरील आणि आंतरराज्यीय वाहतुकीचीही मोठी वर्दळ असते. त्यातून निर्माण होणाऱ्या वाहतूक कोंडीवर उपाय म्हणून उन्नत मार्गिकेचा प्रस्ताव पुढे आला आहे.
शासकीय जमीन विनाभोगवटा मूल्य देण्याचा निर्णय
उन्नत मार्ग उभारण्यासाठी आवश्यक असलेल्या जमिनीपैकी बहुतांश जमीन राज्य शासनाच्या विविध विभागांच्या ताब्यात आहे. प्रकल्पाला निकडीचा सार्वजनिक प्रकल्पाचा दर्जा मिळाल्याने ही जमीन संबंधित यंत्रणेला वेळेत उपलब्ध करून देण्याची प्रक्रिया अधिक सुलभ होणार आहे.
यासोबतच विविध शासकीय विभागांकडे असलेली आवश्यक जमीन कोणतेही भोगवटा मूल्य न आकारता भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाकडे वर्ग करण्यास मंत्रिमंडळाने मान्यता दिली आहे. जमीन हस्तांतरणातील अडथळे दूर झाल्याने प्रकल्पाच्या पुढील कामांना गती मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे.
वाहतूक कोंडीसह प्रवासाचा वेळ आणि प्रदूषण कमी होण्याची अपेक्षा
उन्नत मार्गिका कार्यान्वित झाल्यानंतर सोलापूर शहरातील वाहतुकीवरील ताण कमी होण्याची अपेक्षा आहे. राष्ट्रीय महामार्गावरील प्रवास अधिक सुरक्षित आणि वेगवान होण्याबरोबरच वाहनांच्या इंधन वापरात बचत होण्याचा दावा करण्यात आला आहे. वाहतूक सुरळीत झाल्याने वाहनांमुळे होणाऱ्या प्रदूषणातही घट होण्याची अपेक्षा आहे.
या मार्गाचा परिणाम केवळ वाहतूक व्यवस्थेपुरता मर्यादित न राहता सोलापूरच्या औद्योगिक, व्यापारी आणि कृषी क्षेत्रालाही होण्याची शक्यता आहे. शहरातील वाहतूक अधिक व्यवस्थित झाल्यास वस्त्रोद्योग आणि वैशिष्ट्यपूर्ण कापड उद्योगाच्या विस्तारासाठीही अनुकूल वातावरण निर्माण होऊ शकते.

धार्मिक पर्यटनालाही मिळणार चालना
सोलापूर हे तुळजापूर, पंढरपूर, अक्कलकोट आणि गाणगापूर या धार्मिकदृष्ट्या महत्त्वाच्या ठिकाणांकडे जाणाऱ्या वाहतुकीच्या दृष्टीने महत्त्वाचे केंद्र आहे. त्यामुळे शहरातून जाणारी वाहतूक अधिक सुरळीत झाल्यास या धार्मिक पर्यटनस्थळांकडे जाणाऱ्या वाहनांनाही त्याचा फायदा होण्याची अपेक्षा आहे.
उन्नत मार्ग, सेवा रस्ते आणि पोचमार्ग यामुळे शहरातील वाहतूक व्यवस्थेवरचा ताण कमी करण्याबरोबरच सोलापूरच्या नियोजित विकासाला हातभार लागण्याची शक्यता आहे. १,०२०.५० कोटी रुपयांच्या या प्रकल्पासाठी शासकीय जमीन उपलब्ध करून देण्याचा निर्णय झाल्याने आता प्रत्यक्ष अंमलबजावणीच्या प्रक्रियेला वेग मिळणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
