देशातल्या १० कोटींपेक्षा जास्त रुग्णांना टेलिमेडिसिन सेवा पुरवणारे “ईसंजीवनी” व्यासपीठ हा ऐतिहासिक टप्पा असल्याचे केंद्रीय आरोग्य मंत्री, डॉ. मनसुख मांडवीय यांचे प्रतिपादन
या दरम्यान दिवसाला ५ लाख रुग्णांना टेली-उपचार सल्ला सुविधा देण्यात आल्या
नवी दिल्ली, दि. १७: केंद्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्री डॉ. मनसुख मांडवीय यांनी म्हटले आहे, “ईसंजीवनी ही देशाच्या आरोग्य क्षेत्रातील एक क्रांती असून, भारताने आपल्या ई-आरोग्य सेवेच्या प्रवासात एक महत्त्वाचा टप्पा पार केला आहे. भारत सरकारच्या ई-संजीवनी या राष्ट्रीय टेलिमेडिसीन व्यासपीठाने १० कोटी लाभार्थ्यांना टेली-उपचार सल्ला (टेलि-कन्सल्टेशन) सेवा पुरवून आणखी एक ऐतिहासिक कामगिरी नोंदवली आहे.”

टेलि-कन्सल्टेशनच्या डिजिटल व्यासपीठाद्वारे पुरवल्या जाणार्या आरोग्य सेवांची प्रशंसा करताना डॉ. मांडविया यांनी नमूद केले की, 100.11 दशलक्ष रूग्णांना 15,731 केंद्रांवर 115,234 आरोग्य आणि निरामयता केंद्रांवर सेवा देण्यात आली, आणि 1,152 ऑनलाइन ओपीडी (बाह्य रुग्ण विभाग) मधील वैद्यकीय तज्ज्ञ आणि सुपर-स्पेशालिस्टना टेलीमेडिसिनचे प्रशिक्षण देण्यात आले. दिवसाला 1 दशलक्ष पेक्षा जास्त रुग्णांना उपचार सल्ला सेवा देण्यासाठी ई-संजीवनी व्यासपीठाचा आणखी विस्तार करण्यात आला असून, आतापर्यंत त्याने केवळ एका दिवसात 5,10,702 रुग्णांना सेवा देण्याचा उच्चांक नोंदवला आहे.
आपल्या ट्वीटर संदेशात केंद्रीय मंत्री आज म्हणाले- “देशातील नागरिकांना घर बसल्या तज्ञ डॉक्टरचा सल्ला उपलब्ध करून, देशाने आज 10 कोटी ‘ई-संजीवनी टेली-कंसल्टेशन’ चे उद्दिष्ट पूर्ण केले आहे. PM@NarendraModi जी यांच्या नेतृत्वाखाली देश डिजिटल आरोग्य परिसंस्थेत दिवसेंदिवस बळकट होत आहे”.

ई-संजीवनी- भारताची राष्ट्रीय टेलिमेडिसिन सेवा ही प्राथमिक आरोग्य सेवेत लागू करण्यात आलेली जगातील सर्वात मोठी टेलिमेडिसिन सेवा आहे. ई-संजीवनी हे विशेषतः ग्रामीण भागातील लोकांसाठी एक वरदान ठरले आहे, ज्या ठिकाणी आरोग्य सेवा सहज उपलब्ध नसते. म्हणूनच या सेवेची आरोग्य परिप्रेक्ष्यात व्यापक प्रशंसा झाली असून, त्याने आपल्या देशाच्या प्राथमिक आरोग्य सेवेचा कायापालट केला आहे. त्यामुळे असे म्हणणे उचित ठरेल, की आयसीटीद्वारे, ई-संजीवनीने आरोग्यसेवेचे लोकशाहीकरण केले आहे. ई-संजीवनीच्या लाभार्थ्यांपैकी 57% पेक्षा जास्त महिला आहेत आणि सुमारे 12% लाभार्थी ज्येष्ठ नागरिक आहेत, ही गोष्ट आश्वासक आहे.
आंध्र प्रदेश (31701735), तामिळनाडू (12374281), पश्चिम बंगाल (12311019), कर्नाटक (11293228), उत्तर प्रदेश (5498907), महाराष्ट्र (4780259), तेलंगणा (4591028), मध्य प्रदेश (4015879), बिहार (3220415) आणि गुजरात (2988201), ही दहा राजे ई-संजीवनीचा स्वीकार आणि त्याची अंमलबजावणी करण्यामध्ये देशात आघाडीवर आहेत:
टेलि-कन्सल्टेशनच्या क्षमतांचा पुरेपूर उपयोग केल्यावर, ई-संजीवनीच्या नव्या स्वरुपात टेली-रोगनिदानाला पुढील तार्किक आयाम जोडण्यासाठी, केंद्रीय आरोग्य मंत्रालय सज्ज आहे. ई-संजीवनी 2.0 हे तंत्रज्ञान आणि नवोन्मेष, यामधील नवीन वैशिष्ट्यांसह टेलिमेडिसिनचा अनुभव आणखी वृद्धिंगत करेल.
Table (eSanjeevani Consultations – States & UTs breakup)
| eSanjeevani Consultations | |||||
| Sl. No. | 16.02.2023 | TOTAL (HWC & OPD) |
eSanjeevani AB_HWC | eSanjeevani OPD | |
| INDIA | 10,01,17,675 | 9,04,18,022 | 96,99,653 | ||
| 1 | ANDHRA PRADESH | 31701735 | 31668610 | 33125 | |
| 2 | TAMIL NADU | 12374281 | 10627311 | 1746970 | |
| 3 | WEST BENGAL | 12311019 | 12300222 | 10797 | |
| 4 | KARNATAKA | 11293228 | 8171744 | 3121484 | |
| 5 | UTTAR PRADESH | 5498907 | 3719931 | 1778976 | |
| 6 | MAHARASHTRA | 4780259 | 4582456 | 197803 | |
| 7 | TELANGANA | 4591028 | 4572269 | 18759 | |
| 8 | MADHYA PRADESH | 4015879 | 4009244 | 6635 | |
| 9 | BIHAR | 3220415 | 3154283 | 66132 | |
| 10 | GUJARAT | 2988201 | 2030465 | 957736 | |
| 11 | ASSAM | 1066556 | 1036412 | 30144 | |
| 12 | CHHATTISGARH | 934758 | 933651 | 1107 | |
| 13 | UTTARAKHAND | 910672 | 163045 | 747627 | |
| 14 | ODISHA | 710516 | 710139 | 377 | |
| 15 | RAJASTHAN | 682518 | 579341 | 103177 | |
| 16 | KERALA | 654574 | 178141 | 476433 | |
| 17 | JHARKHAND | 644597 | 631929 | 12668 | |
| 18 | JAMMU & KASHMIR | 382588 | 239305 | 143283 | |
| 19 | PUNJAB | 360455 | 356204 | 4251 | |
| 20 | HARYANA | 359580 | 189717 | 169863 | |
| 21 | HIMACHAL PRADESH | 286097 | 280910 | 5187 | |
| 22 | MEGHALAYA | 75538 | 75524 | 14 | |
| 23 | DNH & DD | 74162 | 74099 | 63 | |
| 24 | CHANDIGARH | 47131 | 33922 | 13209 | |
| 25 | MANIPUR | 44024 | 35311 | 8713 | |
| 26 | DELHI | 43669 | 0 | 43669 | |
| 27 | LADAKH | 24428 | 24350 | 78 | |
| 28 | SIKKIM | 16876 | 16861 | 15 | |
| 29 | TRIPURA | 16252 | 16097 | 155 | |
| 30 | MIZORAM | 4615 | 4424 | 191 | |
| 31 | PUDUCHERRY | 932 | 888 | 44 | |
| 32 | ARUNACHAL PRADESH | 825 | 260 | 565 | |
| 33 | LAKSHADWEEP | 532 | 532 | 0 | |
| 34 | GOA | 387 | 70 | 317 | |
| 35 | ANDAMAN AND NICOBAR ISLANDS | 249 | 176 | 73 | |
| 36 | NAGALAND | 192 | 179 | 13 | |
